जय जय रेणुके श्रीमाते | Jay Jay Renuke Shrimate

जय जय रेणुके । श्रीमाते ।
माहुरगडी वसते । भक्ता देईतु ।
मुक्ती हो । मुळपीठ नायिके ॥ धृ ॥

उंच बसलीस । डोंगरी
आरण्या भितरी ।
हिंस्त्र पशुंच्या । हो राणी ।
पावे मज निर्वाणी ॥ १ ॥

डोंगर पायथी । तलाव ..।
मातृका नामे थोर । जन येती हो ।
स्नानांसी । पावती मनोरथासी ।
ऐसी तव लीला । अहो बाई ।
दर्शन दे ग आई ॥ २ ॥

दत्त नामे हो शिखर । अनुसया डोंगर ।
भद्रकाली ती समोर । नांदे परशुराम ।
भक्ता करितसे । पावन ।
लागो तुझे ध्यान ॥ ३ ॥

तिर्थे असती । एकशे आठ ।
सर्व ही बहुश्रेष्ठ । सर्व तिर्थेहो । पवित्र ।
मना आनंद देत । तेथे पाहुनिया ।
ती शोभा हरी तन्मय उभा ॥ ४ ॥

॥ आरतीचा संपूर्ण अर्थ ॥
ध्रुवपद:
हे रेणुका माते, तुझा जयजयकार असो! तू माहूरगडावर निवास करणारी आहेस. तू तुझ्या भक्तांना मोक्ष (मुक्ती) देतेस आणि तू या मूळपीठाची (महाराष्ट्रातील साडेतीन शक्तिपीठांपैकी एक) स्वामिनी आहेस.

कडवे १:
हे माते, तू या उंच डोंगरावर आणि घनदाट अरण्यात (जंगलात) जाऊन बसली आहेस. तिथे हिंस्र पशूंचा वावर असला, तरी तू त्या सर्वांची राणी (नियंत्रक) आहेस. माझ्यावर जेव्हा कोणतेही संकट येईल किंवा माझ्या निर्वाणीच्या (अंतिम) वेळी तू मला नक्की पाव (माझ्या मदतीला धावून ये).

कडवे २:
तुझ्या या माहूरगडाच्या पायथ्याशी 'मातृकातीर्थ' नावाचा एक मोठा आणि पवित्र तलाव आहे. असंख्य भाविक लोक तिथे स्नानासाठी येतात आणि तिथे स्नान केल्याने त्यांच्या सर्व इच्छा (मनोरथ) पूर्ण होतात. हे आई, तुझी अशी ही अगाध लीला आहे, कृपा करून मला तुझे दर्शन दे.

कडवे ३:
तुझ्या या गडाच्या परिसरात 'दत्त शिखर' आणि 'अनसूया डोंगर' आहेत. तसेच समोरच भद्रकाली माता आणि तुझा पुत्र भगवान परशुराम यांचाही निवास आहे. हे सर्व पवित्र वातावरण भक्तांना पावन करते. हे माते, माझे मन नेहमी तुझ्याच ध्यानात लागलेले असू दे.

कडवे ४:
या माहूरगडावर एकूण १०८ पवित्र तीर्थे आहेत आणि ती सर्व अत्यंत श्रेष्ठ व पावन आहेत. ही सर्व तीर्थे आणि परिसराची शांतता भक्तांच्या मनाला मोठा आनंद देतात. गडावरची ती अप्रतिम शोभा आणि पावित्र्य पाहून 'हरी' (या आरतीचा रचनाकार) तुझ्या भक्तीत पूर्णपणे तन्मय होऊन उभा आहे.
थोडे नवीन जरा जुने